Wzrastające wymagania operacyjne sprawiają, że tradycyjne zabudowy ustępują miejsca zaawansowanym pojazdom wielofunkcyjnym. Marka HEWEA rozwija koncepcje zintegrowanych konstrukcji 3w1 oraz technologii dla służb mundurowych, łącząc w jednym podwoziu kilka różnorodnych systemów roboczych. Zobacz, z jakimi wyzwaniami inżynieryjnymi i certyfikacyjnymi wiąże się projektowanie maszyn zdolnych do pracy w najtrudniejszych warunkach.

To właśnie dlatego coraz większego znaczenia nabierają kompetencje inżynieryjne producentów. Projektowanie pojazdu specjalnego przestaje być procesem montażowym, a staje się wieloetapowym przedsięwzięciem wymagającym wiedzy z zakresu mechaniki, hydrauliki siłowej, elektroniki, wytrzymałości materiałów, norm europejskich oraz procedur certyfikacyjnych. Efektem takiego podejścia są rozwiązania, które nie tylko odpowiadają na bieżące potrzeby rynku, ale często wyznaczają nowe standardy dla całej branży. Właśnie w tym kierunku od lat rozwija się HEWEA – producent i integrator pojazdów specjalnych, dla którego własne zaplecze projektowe, badawczo-rozwojowe i produkcyjne stanowi fundament budowania przewagi technologicznej.

Pojazdy 3w1 – nowy wymiar integracji systemów roboczych

Jeszcze kilka lat temu większość pojazdów specjalnych projektowano z myślą o realizacji jednego podstawowego zadania. Obecnie kierunek rozwoju branży wyznaczają konstrukcje wielozadaniowe, pozwalające znacząco zwiększyć wykorzystanie pojedynczego podwozia oraz ograniczyć koszty eksploatacyjne użytkownika.

– Jednym z najbardziej zaawansowanych przykładów takiego podejścia są pojazdy typu 3w1, stanowiące obecnie jedno z flagowych osiągnięć HEWEA. Ich istotą jest integracja trzech niezależnych systemów roboczych na jednym podwoziu. W zależności od przeznaczenia pojazd może łączyć m.in. żuraw hydrauliczny HDS, podnośnik koszowy oraz urządzenie hakowe, a w przyszłości również dodatkowe wyposażenie, takie jak wiertnice czy obrotnice. Tak skonfigurowana maszyna pozwala użytkownikowi realizować wiele różnych zadań bez konieczności angażowania kilku wyspecjalizowanych pojazdów – mówi Remigiusz Zabolski, Dyrektor Marketingu firmy HEWEA i dodaje – Z inżynieryjnego punktu widzenia integracja kilku urządzeń roboczych jest jednak jednym z najbardziej wymagających procesów projektowych w całej branży pojazdów specjalnych. Każdy dodatkowy element wpływa bowiem na rozkład mas, środek ciężkości, obciążenia dynamiczne, sztywność ramy oraz współpracę wszystkich układów hydraulicznych i mechanicznych. Konstruktorzy muszą uwzględnić setki zależności występujących podczas pracy każdego urządzenia osobno oraz wszystkich systemów funkcjonujących równocześnie.

Oznacza to konieczność przeprowadzenia szczegółowych analiz wytrzymałościowych, obliczeń statycznych i dynamicznych, doboru odpowiednich materiałów konstrukcyjnych oraz zaprojektowania układów hydraulicznych zdolnych do bezpiecznej obsługi wielu odbiorników energii jednocześnie. Każda zmiana w projekcie wymaga ponownej weryfikacji parametrów całego pojazdu, ponieważ nawet niewielka modyfikacja jednego elementu może wpływać na pracę pozostałych systemów. W praktyce oznacza to, że projektowanie pojazdu 3w1 przypomina budowę złożonego systemu inżynieryjnego, w którym wszystkie elementy muszą współpracować z maksymalną precyzją. To właśnie poziom integracji rozwiązań coraz częściej decyduje dziś o przewadze technologicznej producenta.

Certyfikacja jako element procesu projektowego

W segmencie pojazdów specjalnych samo opracowanie konstrukcji stanowi jedynie część procesu. Równie istotnym etapem jest potwierdzenie, że wszystkie zastosowane rozwiązania spełniają rygorystyczne wymagania bezpieczeństwa obowiązujące na rynku europejskim.

– W przypadku najbardziej zaawansowanych zabudów wielofunkcyjnych, HEWEA już na etapie projektowania uwzględnia wymagania wynikające z Dyrektywy Maszynowej 2006/42/WE oraz normy PN-EN 280-1:2022-07, regulującej wymagania dotyczące ruchomych podestów roboczych. Nie są to jedynie formalności administracyjne. Dokumenty te określają szczegółowe wymagania dotyczące projektowania konstrukcji, zabezpieczeń, stabilności, wytrzymałości oraz procedur badań, którym musi zostać poddany gotowy pojazd. Każdy pojazd wyposażony w funkcję podnośnika koszowego przechodzi pełne badanie typu prowadzone przez Jednostkę Notyfikowaną oraz Urząd Dozoru Technicznego. Dopiero pozytywne zakończenie całego procesu pozwala potwierdzić zgodność konstrukcji z obowiązującymi przepisami oraz przekazać użytkownikowi urządzenie spełniające wszystkie wymagania formalne i techniczne – wyjaśnia Wiesław Szoplik, Prezes firmy HEWEA.

Znaczenie certyfikacji wykracza jednak daleko poza obowiązek prawny. Dla użytkownika oznacza przede wszystkim pewność, że pojazd będzie bezpieczny podczas codziennej eksploatacji, zachowa deklarowane parametry pracy oraz spełni wymagania stawiane przez inwestorów, operatorów infrastruktury krytycznej czy instytucje publiczne. W praktyce certyfikacja staje się więc integralnym elementem procesu projektowania, a nie jego końcowym etapem.

Bezpieczeństwo projektowane od pierwszej kreski

W pojazdach specjalnych bezpieczeństwo nie jest dodatkiem do gotowej konstrukcji, lecz jednym z podstawowych założeń projektowych. Każdy element – od geometrii ramy, poprzez rozmieszczenie urządzeń roboczych, aż po dobór siłowników hydraulicznych i punktów podparcia – wpływa na stabilność całego układu podczas wykonywania pracy.

– Szczególnego znaczenia nabiera to właśnie w pojazdach wielofunkcyjnych, gdzie jednocześnie współpracują żurawie HDS, urządzenia hakowe oraz podnośniki koszowe. W takich konstrukcjach margines błędu praktycznie nie istnieje, dlatego projekt wymaga niezwykle precyzyjnych obliczeń i rygorystycznego przestrzegania wszystkich obowiązujących norm technicznych. W HEWEA właśnie takie najbardziej wymagające projekty stanowią specjalizację przedsiębiorstwa – firma koncentruje się na realizacji konstrukcji, których stopień złożoności wymaga zaawansowanych kompetencji projektowych, rozbudowanych procedur certyfikacyjnych oraz wieloetapowej weryfikacji technicznej – wyjaśnia Szoplik.

Koncesja MSWiA otwiera drogę do nowych zastosowań

Naturalną konsekwencją rozwoju kompetencji projektowych jest możliwość realizacji konstrukcji przeznaczonych dla najbardziej wymagających odbiorców. Istotnym momentem w rozwoju HEWEA było uzyskanie koncesji MSWiA (decyzja nr B/2025), która uprawnia spółkę do wytwarzania oraz obrotu wyrobami i technologiami o przeznaczeniu wojskowym oraz policyjnym.

– W praktyce oznacza to wejście firmy do segmentu wymagającego spełnienia wyjątkowo restrykcyjnych wymagań jakościowych, technologicznych i organizacyjnych. W obliczu zmieniającej się sytuacji geopolitycznej sprawna logistyka oraz niezawodność sprzętu wojskowego nabierają strategicznego znaczenia, dlatego producent przygotowuje się do realizacji kontraktów obejmujących dostawy specjalistycznego sprzętu logistycznego dla Wojska Polskiego oraz służb mundurowych. W ofercie znajdują się między innymi wzmocnione żurawie HDS oraz specjalne urządzenia hakowe przeznaczone do szybkiego załadunku i rozładunku kontenerów z wyposażeniem taktycznym – dodaje Wiesław Szoplik.

Co istotne, rozwiązania te nie pozostają wyłącznie koncepcjami projektowymi. Konstrukcje opracowywane przez HEWEA zostały już zweryfikowane podczas rzeczywistych działań operacyjnych, między innymi w czasie akcji ratunkowych prowadzonych podczas powodzi na Dolnym Śląsku, kiedy wykorzystywano je do transportu mostów tymczasowych. Takie doświadczenia stanowią praktyczne potwierdzenie niezawodności projektowanych systemów oraz ich zdolności do pracy w najbardziej wymagających warunkach.